Geboorteplan voorbeeld en checklist (in 6 stappen)

Stap 1: Jouw basiskeuzes

• Waar wil je bevallen? (thuis/ziekenhuis/klinisch)
• Wie zijn erbij? (partner, doula, extra persoon)
• Wat helpt jou om te ontspannen? (licht, muziek, stilte, aanraking)

Stap 2: Pijnstilling en comfort

• Welke pijnstilling overweeg je?
• Welke natuurlijke opties wil je proberen?
  • Ademhaling
  • Houdingen/beweging
  • Warmte/douche/bad
  • Tegendruk

Stap 3: Communicatie (heel belangrijk)

• Wil je uitleg bij elke stap?
• Wil je dat er rustig wordt gesproken?
• Wie neemt het woord als jij in je bubbel zit?

Stap 4: Medische scenario's (kort, maar duidelijk)

• Hoe sta je tegenover een inleiding?
• Wat wil je bij bijstimuleren/oxytocine?
• Wat zijn je voorkeuren bij een keizersnede (als het nodig is)?

Stap 5: Direct na de geboorte

• Huid-op-huid: ja/nee
• Navelstreng: uitkloppen of direct doorknippen?
• Eerste uur: rust, weinig prikkels

Stap 6: Kraamtijd & bezoek

• Wanneer wil je bezoek?
• Wat heb je nodig om te herstellen?

Voorbeeld geboorteplan

Hieronder een voorbeeld waarin per regel de gangbare opties staan. Streep door wat niet voor jou geldt, vul aan wat mist, en je hebt binnen een kwartier je eigen versie. Er is geen goed of fout: het doel is dat jij weet wat je wilt, en dat je zorgteam het kan lezen zonder te hoeven raden.

Geboorteplan van [je naam] · uitgerekend rond [datum] · verloskundigenpraktijk [naam]

1. Waar en met wie

• Locatie: thuis / geboortecentrum / poliklinisch in het ziekenhuis / ziekenhuis met medische indicatie / nog niet zeker
• Aanwezig: mijn partner / mijn doula / mijn moeder of zus / een vriendin / liever zo min mogelijk mensen
• Als we onverwacht moeten overplaatsen: ik wil dat [naam] hoe dan ook bij me blijft

2. Sfeer en omgeving

• Licht: gedimd / donker / maakt me niet uit
• Geluid: mijn eigen muziek / stilte / gedempt praten
• Aanraking: graag massage en tegendruk / liever niet aangeraakt worden / ik geef het op het moment zelf aan
• Wat mij helpt ontspannen: [vul aan]

3. Pijnstilling

• Mijn uitgangspunt: ik wil het eerst zonder proberen / ik wil ruggenprik zodra ik erom vraag / ik beslis op het moment zelf
• Hoe ik het besproken wil hebben: wijs me er actief op als jullie denken dat het helpt / bied het niet uit jezelf aan, ik vraag er wel om
• Zonder medicatie wil ik proberen: ademhaling / warmte, douche of bad / wisselen van houding en bewegen / tegendruk

4. Communicatie

• Uitleg: vertel me bij elke stap wat er gebeurt / houd het kort, ik wil in mijn bubbel blijven
• Bij een voorgestelde ingreep wil ik: eerst de voor- en nadelen horen en even tijd om te overleggen / meteen doen wat jullie adviseren
• Wie het woord neemt als ik dat niet kan: [naam]

5. Direct na de geboorte

• Huid-op-huid: graag, en zo lang mogelijk / eerst even bijkomen
• Navelstreng: uitkloppen / direct doorknippen / [naam] knipt door
• Voeding: borstvoeding / flesvoeding / combinatie / ik beslis later
• Het eerste uur: rust en weinig prikkels / foto's zijn welkom

6. Kraamtijd en bezoek

• Bezoek: vanaf dag [x] / alleen op afspraak / eerst een paar dagen met z'n drieën
• Wat ik nodig heb om te herstellen: [vul aan]

Hoe je het gebruikt

Houd het op één A4. Geef het aan je verloskundige bij een van de laatste controles, en neem een geprinte versie mee in je tas. Bespreek het ook met degene die bij je is: die moet het kunnen navertellen op het moment dat jij er niet mee bezig bent.

En het belangrijkste: een geboorteplan is geen contract. Het is een momentopname van wat je nu belangrijk vindt. Verandert er iets, dan verander je het plan.